Закот кимларга берилади?

Савол: Закот кимларга берилади?

Жавоб: Моддалар ҳолида билдирамиз:

1. Ота-онага, бобосига, бувисига, ўғлига, неварасига, аёлига ва кофирга закот берилмайди. Фақир бўлиш шарти билан келинга, куёвга, қайнота-қайнонага, қайноға-қайнукаларига, ўгай ўғлига бериши мумкин. Агар солиҳ бўлсалар, ака-ука, амма-хола, амаки, тоғалари каби қариндошларига бериш жуда ҳам яхши бўлади.

2. Аёли динан фақир бўлган эрига имомайнга кўра закот бериши мумкин. Эри моддий қийинчилик ичида бўлса, бу қавлга эргашишнинг ҳеч зиёни йўқ.

Батафсил

Закот нисоби нима?

Савол: Закот нисоби нима? У қандай ҳисобланади?

Жавоб: Моддалар ҳолида ёзамиз: 1. Закот нисоби 20 мисқол, яъни 96 гр олтин ёки бу қийматдаги пул ва тижорат ашёларидир. Закот нисоби миқдорида моли бўлганга бой дейилади. Динимизга кўра эр ва аёлининг моллари бўлакдир. Бир-бирига қўшилмайди. Қайси бири бой бўлса, закотни шу беради.

2. Оладиган пуллари ҳам нисоб миқдорига қўшилади. Оладиган пулларини тўплаб бўлганидан кейин закотлари берилади. Олмасдан туриб ҳам бериш мумкин. Қарзлар мавжуд пул молдан чиқарилади. Қолганининг закоти берилади. 10 йилдан кейин олинадиган пул закот нисобига қўшилади. 10 йил кейин ўталадиган қарз закотдан туширилади.

Батафсил

Закот қачон берилади?

Савол: Закот қачон берилади?

Жавоб: Закот фарз бўлганидан кейин берилади. Нисоб даражасига етган бой бўлган санасини қамарий ойга кўра бир ерга ёзиб қўяди. Масалан, 3 Ражабда бой бўлган бўлса, бир йилдан сўнг 3 Ражабда яна нисоб миқдори қадар пули ва моли бўлса, закотини беради. Рамазон ойини кутмайди. Куни келмасдан туриб, закот беришнинг ҳам ҳеч зарари йўқ, жуда яхши бўлади. Ҳатто келажак бир неча йилнинг закотини аввалдан бериш ҳам жоиз. Закотини нотўғри ҳисоблаб, бир олтин бериши керак бўлса-ю, икки олтин бериб юборса, келаси йил берадиган закотдан бир олтинни айириб ташлаши мумкин.

Закотни шошилмасдан бир йил ичида бериш керак деган олимлар бўлса ҳам, ҳамон бериш вожибдир. Узрсиз кечиктириш макруҳ бўлади. Шофий ва Моликийда закот фарз бўлиши билан бериш фарздир. Ҳадиси шарифда “Закот беришда шошилинг” деб марҳамат қилинди. (Ибн Можа)

Батафсил

Кўзмунчоқ

Савол: Кўзмунчоқ тақиш жоизми?

Жавоб: Ҳа, жоиз. Ибни Обидин ҳазратлари бундай деганлар: «Назар, кўз тегмаслиги учун полизга суяк, тулуп [ҳуркитувчи], ҳайвон калласи қўйиш жоиздир. Бир хотин полиздаги ҳосилга кўз тегмаслиги учун нима қилиш кераклигини сўраганида Пайғамбаримиз “Полизга ҳайвон калла суягини ос” деб буюрдилар. Қараган киши аввал буни кўриб, полиздаги ҳосилни кейин кўради.» (Радд-ул мухтор, 5-жилд, 232 ва 275-саҳифалар)

Батафсил

Парик тақиш

Савол: Аёлларнинг одам ёки ҳайвон тукларидан ёхуд нейлондан ишлаб чиқарилган парик тақиши динан жоизми?

Жавоб: Аёл кишининг одам сочини, ўз сочи орасига ўриб бирлаштирмасдан, уни ип, бант билан боғлашининг ва ҳайвон туклари қўшишининг ҳаром эмаслиги “Ибни Обидин”, “Ҳадийқа” ва “Фатаво-и кубро”да ёзилган.

Батафсил

Кўзга сурма қўйиш

Савол: Эркакларнинг кўзига сурма қўйиши жоизми?

Жавоб: Эркакларнинг безаниш, зийнат учун сурма қўйишлари жоиз эмас. Лекин шифо мақсадида сурма қўйишлари жоиз. Киприкларнинг тўкилмаслиги, кўзлар қувватланиши учун сурма қўйиш фойдалидир. Ҳадиси шарифларда марҳамат қилиндики:

“Исмид билан кўзларингизга сурма қўйинг! Чунки бу кўзларни қувватлантиради, киприкларни кўпайтиради.” (Термизий)

[Пайғамбаримиз ҳар кечаси сурма қўйганлиги билдирилган.]

Батафсил