Нажосатни уч марта ювиш керакми?

Савол: Нажосатни тозалашда нималарга эътибор бериш керак ва неча марта ювиш керак?

Жавоб: Ҳанафий мазҳабида нажосат юққан жой дирҳам миқдоридан кўп бўлса, ювиш фарз бўлади. Ювишнинг маълум бир миқдори йўқ, тоза бўлгунча ювилади.

Қаттиқ нажосат камар, сумка, маҳси, пойафзалга теккан бўлса, суртиб ташлаш билан тоза бўлади. Ўзига сингдирмайдиган, силлиқ нарсалар, масалан, шиша, ойна, суяк, тирноқ, пичоқ, ёғли бўёқ билан бўялган нарса устидаги қаттиқ ёки суюқ ҳар қандай нажосатни қўл билан, тупроқ билан ёки бошқа нарса суртиб ташлаганда унинг уч сифати (ранги, ҳиди ва таъми) кетса, тоза бўлади.

Батафсил

Либос ва гиламлардаги нажосат

Савол: Тоза ва ифлос кийимларни бирга ювишнинг зарари борми?

Жавоб: Сийдик теккан, қон теккан кийимларни нажс тегмаган кийимлар билан бирга ювишнинг зарари йўқ.

Савол: Гўдакларнинг таглиги ювилган пластмасса тоғорада бошқаларнинг нажс тегмаган кийимларини ювса бўладими?

Жавоб: Бунинг зарари йўқ.

Батафсил

Гўдаклар ва нажосат

Савол: Таглигида, памперсида нажосат бўлган гўдакни орқалаб олиб намоз ўқиш жоизми?

Жавоб: Нажосатли гўдакни орқасига олиб, намоз ўқиса, намози саҳиҳ бўлмайди. Бу чўнтагида сийдик солинган идишни олиб юришга ўхшайди. Лекин ёш бола ўзи келиб намоз ўқиётганингизда қучоғингизга ўтириб олса ёки орқангизга осилса, намозга моне бўлмайди. (Радд ул мухтор)

Батафсил

Бойлик тўплаш

Савол: Динимизда бойлик тўплаш учун кўпроқ ишлаш жоизми?

Жавоб: Ҳар бир мусулмонга ўзининг, бола-чақасининг нафақасига ва қарзларини узишга етадиган миқдорда пул топиб келиш учун меҳнат қилиши фарз. Шундай ният билан ишлаган кимса қарзини тўлай олмасдан вафот этиб кетса ҳам, азоб чекмайди. Ҳадиси шарифда: “Ҳар бир эркакнинг меҳнат қилиб, нафақасига етарли даражада пул топиши фарздир” деб марҳамат қилинган. Нафақасидан ортиғи учун ҳам ишлаб пул топиш жоиз. Бола-чақасининг бир йиллик нафақасига етадигандек ишлаб пул топиш мубоҳ. Мусулмонларга ёрдам бериш учун, динга хизмат қилиш учун ундан ҳам кўпроқ ишлаб пул топиш эса, мустаҳаб, яхши бўлади. Ҳадиси шарифда: “Инсонларнинг энг яхшиси ўзгаларга фойдали бўлганидир” деб марҳамат қилинди. (Дора Қутний, Худоий)

Батафсил

Қирқ рақами ҳақида

Савол: Кўплаган дуоларни қирқ кун ўқиш кераклигини айтадилар. Қирқ куннинг аҳамиятли томони борми?

Жавоб: Қирқ рақами кўп бажариш билдирилган ишларда энг оз қилиниши лозим бўлган миқдордир. Бир киши бир дуони кўп ўқимоқчи бўлса, камида қирқ марта ўқиши лозим. Тирноқ олишни, қўлтиқ ва қўпол аврат атрофидаги тукларни тозалашни қирқ кундан кечиктириш гуноҳ бўлади. Солиҳ қариндошини ҳам қирқ кундан ошмасдан зиёрат қилиб туриш керак. (С.Абадия)

Қирқ кун бомдод намозининг суннати ва фарзи орасида қирқ бир марта Фотиҳа ўқилади. Бисмиллоҳнинг охиридаги “Мим” ҳарфини Фотиҳадаги “Лом” ҳарфи билан қўшиб ўқиса, қилинган дуо қабул бўлади. Сувга уфланиб хастага ёки сеҳр-жоду қилинган одамга ичирилса, шифо топади ва сеҳр-жодудан қутулади. (Тафсир-и Азизий)

Қирқ рақами билан боғлиқ бўлган ҳадиси шарифлардан баъзиларини қуйида келтириб ўтамиз:

“Ҳар кеча қирқ оят ўқиган кимса ғофиллардан бўлиб ёзилмайди.” (Байҳақий)

“Қирқ киши бир жамоатдир. Улар бир майитга дуо қилсалар, Аллоҳу таоло бу майитни авф этади.” (Бухорий)

“Ширкдан узоқ бўлган қирқ мўмин бир мусулмоннинг жанозасини ўқисалар, Аллоҳу таоло, муҳаққақ, бу мўминларнинг дуоларини қабул этиб, майитни авф этади.” (Муслим, Абу Довуд)

“Қирқ кун ичида илм суҳбатида бўлмаган кимсанинг қалби қораяди. Катта гуноҳ бўлган ишларни қилишни бошлайди. Чунки илм қалбга ҳаёт беради. Илмсиз ибодат бўлмайди. Илмсиз ибодатнинг фойдаси бўлмайди!” (Ҳазанат-ур ривоят, М.Раббоний)

“Қирқ кун ихлос билан исломиятга эргашган кимсанинг қалбини Аллоҳу таоло ҳикматга тўлдиради.” (Абу Нуайм)

“Қирқ кун ҳалол луқма еган кимсанинг қалбини Аллоҳу таоло нур билан тўлдиради. Қалбига ҳикматни дарёдек оқизади. Дунё севгисини қалбидан чиқаради.” (Абу Нуайм)

“Фол очтирган киши фолчига ишонмаса ҳам, қирқ кун намози қабул бўлмайди.” (Муслим)

“Ҳақдан ботилни ёки ҳидоятдан далолатни ажратиш учун илмдан бир мавзу ўрганиш нияти билан уйидан чиққан кимса, бир обид кишининг қирқ йиллик ибодати каби ажр олади.” (Дайламий)

“Тўрт тарафидаги қирқ уй қўшни ҳисобланади.” (И.Ҳиббан)

“Аллоҳу таоло розилиги учун ҳалол ва ҳаромни англатадиган қирқ ҳадисни умматимга билдирган киши охиратда олим сифатида қайта тирилади.” (Абу Нуайм) (Олимлар шу сабабли “Қирқ ҳадис” номи билан ҳадис китоблари ёзганлар.)

“Бир кўрни қўлидан тутиб, қирқ қадам олиб юрган кишига Жаннат вожиб бўлади.” (Табароний)

“Бир хаста қирқ марта “Ла илоҳа илла анта субҳонака инни кунту миназзолимин” дуосини ўқиса, шаҳид бўлиб вафот этади. Агар шифо топса, гуноҳлари кечирилади.” (Нажот-ул мусалли)

“Қирқ ёшдан ошган кимсанинг хайрли ишлари (савоблари) ёмон ишларидан (гуноҳларидан) кўп бўлмаса, Жаҳаннамга тайёрланаверсин.” (И.Ғазолий)

“Қирқ ёшга кирган ҳолда гуноҳларига тавба этмаган кимсанинг юзини шайтон силаб “Бу ортиқ қутулолмайди” дейди.” (И.Ғазолий)

Имон билан вафот этиш учун қуйидаги дуони кунда қирқ марта ўқиш керак:

Ё хаййу ё қаййум ё залжалоли вал икром ё ла илоҳа илла анта.

Батафсил

Зам сураларнинг ўқилиш тартиби

Савол: "Саодати Абадия" китобида “Имомнинг биринчи ракатда иккинчи ракатда ўқийдиган зам сурасидан икки баробар узунроқ сура ўқиши суннатдир” дейилган. Масалан имом биринчи ракатда 5 оятлик "Фил" сурасини, иккинчи ракатда 4 оятлик "Қурайш" сурасини ўқиса, макруҳ бўладими? Ёки биринчи ракатда 3 оятлик "Наср", иккинчи ракатда 4 оятлик "Таббат" сурасини ўқиса, макруҳ бўладими? Макруҳ ва суннат бўладиган ҳолатларга мисол келтирасизми?

Жавоб: Келтирилган мисолларнинг ҳеч қайсиси макруҳ бўлмайди. Иккинчи ракатда биринчи ракатда ўқилган сура билан оятлар сони бирдек бўлса, ҳатто ундан икки оят узун бўлса ҳам, макруҳ бўлмайди. Уч оят узун бўлса, макруҳ бўлади. Яъни иккинчи ракатда биринчи ракатда ўқиган сурадан 3 оят узунроқ сура ўқилса, макруҳ бўлади.

Батафсил